Molla Abdülkadir, Mevlânâ Hâlid’in halifesi olduğu söylenen Molla Abdullah-ı Semerşeyhî’nin oğludur. Molla Abdullah, Muş’un Bulanık ilçesine bağlı Semerşeyh/Semerkend (Yokuşbaşı) köyünde tanınmış bir âlimdir. Molla Abdullah’ın diğer oğlu Molla Abdurrahman-ı Tîlî Mellekendî (v. 1872-73) bölgedeki birçok âlimin üstadıdır.

Şeyh Abdülkadir, babasında ilim tahsilini bitirdikten sonra Seyyid Sıbgatullah Arvâsî’ye tabi olarak tarikata intisap etmiştir. Belli bir müddet Arvasî’nin terbiyesinde yetişmiş, onun vefatından sonra da halifesi Şeyh Abdurrahman-ı Tâğî’nin nezdinde seyr u sülûkunu tamamlamıştır. Kayıtlarda Şeyh Abdurrahman Tâğî’nin ilk halifesi olarak geçmektedir. İrşadının ilk dönemini Resula [?] köyünde imamlık yaparak sürdürmüş, şeyhi onu yönlendirince Diyarbakır Lice’ye bağlı Hezân (Savat) köyüne gelmiştir. Hezândaki irşadıyla bölge âlimlerinin tarikata girmesini sağlamış ve bunların bazısına da hilafet vermiştir. Şeyh Abdülkadir’in içinde bazı mektupların da yer aldığı bir Divan’ı vardır. Geçimini temin etmek için çiftçilik ve ticaretle meşgul olmuştur. 1326/1908 yılında vefat eden Şeyh Abdülkadir, Lice’nin Hezân (Savat) köyünde medfundur.

Şeyh Abdülkadir, irşadın yanı sıra tedris faaliyetlerinde de bulunmuştur. Şeyh Abdülkadir’in medresesine dair bilgiler maarif salnâmelerinde yer almaktadır. 1317/1899 yılında neşredilen salnâmeye göre; Hezân’daki medresenin müderrisi Hacı Muhammed Efendi’dir. Talebe sayısı da 15’tir. Yine Lice’nin Tiyas, Sis ve Kara Hüseyin köylerinde Şeyh Abdülkadir adına müderrisleri Mustafa, Said ve Said Efendi olan medreseler bulunmaktadır.

Şeyh Abdülkadir Mellekendi Hezâni’nin Silsile-i Şerifi

Ondan sonra Hezân Dergâhın’da tarikatı, oğlu ve Şeyh Muhammed Diyauddin’in (v. 1924) halifesi Şeyh Selim-i Hezânî (v. 1350/1931-32) devam ettirmiştir. Şeyh Selim de medrese-tekke birlikteliğini sürdürmüştür. Şeyh Selim bölgede tanınan meşhur Seyda Hacı Abdulfettah’ın hocası ve şeyhidir. Seyda Hacı, şeyhini öven şiirler yazmıştır. Şeyh Selim’in başka bir talebesi de Seyda-yı Lice’nin torunu Molla Halil’dir. Bilinen diğer talebeleri Halil Özaydın (v. 1967), İsmetullah Yiğit (Karazi) (v. 1996)11 ve Ahmed Meylanî’dir. (v. 2002)

Şeyh Selim ile ilgili anlatılagelen bir husus da Mustafa Kemal ile olan ilişkisidir. Mustafa Kemal Paşa, Kurtuluş Savaşı döneminde Diyarbakır’a geldiğinde gördüğü bir rüyayı tevil etmesi için Şeyh Muhammed Selim ile görüşmüştür. Rüya tabirinden memnun kalmış ve şeyhe iltifatlarını bildirmiştir. Cumhuriyetin ilanından sonra da aralarındaki münasebetin devam ettiği kaydedilmektedir

Şeyh Abdülkadir’in Bölgede bilinen meşhur halifeleri şunlardır: Şeyh Ahmed el-Hâsî (Mela-yi Hâsî) (v. 1951), Molla Mustafa-i Sîsî (v. 1914), Muhammed Hadi (Seyda-yı Lice) (v. 1912), Şeyh Seyyid Ali ve Molla Abdullah-ı Hazrovî (v. 1947). Ayrıca Hazne ekolunun kurucusu Şeyh Ahmed Haznevî (v. 1950), tarikata ilk olarak ona intisap ederek girmiştir.

Kaynak ; Mevlana Halid Bağdadi sempozyumu , 04-05 Mayıs 2017 , Şeyh Abdülkadir Hezani ve Hezan dergahında Yetişen Sufi Alimler , Mehmet Saki Çakır

 

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz