Ömer Şem’i Efendi

tarafından
7
Ömer Şem’i Efendi

Malatya – Darende – Gürpınar (Aşudu ) Köyünde 

Günümüzde ilçenin Günpınar (Aşudu) köyünde yaşayan aile fertlerinden edinilen bilgilere göre Ömer Şem’i Efendi’nin soyu, 1615’de Hindistan’dan gelen Hacı Mehmet Hindi Efendi’ye ulaşmaktadır. Musa Tektaş’ın makalesinden, Aşudulu Mustafa Efendi’nin oğlu Ömer Şem’i Efendi’nin 1815 yılında dünyaya gelmiş olduğunu öğreniyoruz.

Yüksek eğitimini Tokat’ta tamamlamış olan Ömer Efendi’nin ailesinin öteden beri ulema silsilesinden olduğu söylenir. Şem’i Efendi Hatipli sülalesine mensuptur. Hadis usulü derslerini Yemlihazâde es-Seyyid Mustafa Kâmil Efendi’den almıştır. Bu müderristen almış olduğu icazetnamenin Türkçesi şöyledir;

“Hamd Allah’a, salât ve selam Rasûlü’ne ve âline olsun. Bundan sonra, salih ve takva ehli kardeşim Hatipzâde diye meşhur olan Ömer Şem’i bin Mustafa el- Aşudî benden usul-i Hadis ilmi dalında icazet talebinde bulununca, ben de şu beyanda bulunmayı vazife addettim. Ömer Şem‘i Efendi, hadislerin mükemmel bir şekilde rivayet tariklerini benden ders almıştır. Ben de gönül rızasıyla mübarek icazetini kendisine takdim ettim. Bana da Kanadıkırıkzâde diye meşhur olan Maraşlı büyük âlim Ahmed Efendi icazet vermiştir ki, onun senedi Saçaklızâde diye bilinen yine Maraşlı Şeyh Muhammed’e ulaşmaktadır. Aynı zamanda bana bütün âlimlerin üstadı Hisarcıklızâde Kayserili Muhammed Salim icazet vermiştir ki onun senedi de büyük muhakkik Ebu Sa‘îd Muhammed el-Hadimî’ye ulaşmaktadır. İkisinin de senet silsilesi, Rasûlullah’a ulaşmakta ve onun vasıtasıyla Cibril-i Emîn ve Rabbülâlemîn’de nihayet bulmaktadır.

İlginizi Çekebilir  Mahsenli Ali Efendi (k.s.)

Ben Ömer Şem‘i Efendi’ye Allah’a karşı takvayı Rasûlü’ne itaati ve hayatı boyunca bana hayırlı dua etmesini tavsiye ediyorum.
20-30 Zilhicce 1277 (Miladi: 1861)
Ben Fakir es-Seyyid Mustafa Kâmil Yemlihazâde”.

Ömer Şem’i Efendi, otuz sene kadar talebe okutur. Aşudu’ya bir medrese yaptırır ve bu medresede talebe yetiştirir. Kendi adı ile tanınmış olan Şem’iyye Medresesi daha sonra okul olarak kullanılır. Sadrazam Mehmet Paşa ile birlikte Aşudu (Günpınar) Köyü Büyük Camii’ni de tamir ettirir. Bu bilgi caminin kitabelerinde de yer almaktadır. Aynı camiye vakıf gelirleri tahsis ettirir. Hanımı Hatice Hanım da bu camiye şamdanlar vakfeder.

Ömer Şem’i Efendi hakkındaki 1871 tarihli bir tevcih beratından anlaşıldığına göre, bu tarihten önceki yıllardan başlayarak Aşudu Köyü Büyük Camii’nin imametine tayin edilmiştir.

İlginizi Çekebilir  Sancaktar Türbesi

Ömer Şem‘i Efendi, on beş sene kadar Sivas ve Darende’de müftülük yapmıştır. 1870-1881 yıllarına ait Sivas vilayeti salnamelerine göre, Ömer Şem’i Efendi bu tarihlerde Darende müftülüğünde bulunur.

Ömer Şem‘i Efendi, medresesinde çok önemli ilim adamları yetiştirmiştir. Son devirde Darende’de yetişmiş âlimlerden biri olan oğlu Hacı Mustafa Esad Işık da bu medresede babası Ömer Şem’i Efendi’den ders almıştır. Mustafa Esad Işık’ın burada okuduktan sonra 17 yaşında iken çevrede kendisini ispat etmesi üzerine, son zamanlarda Sivas Müftülüğü yapan Saçaklızâde Hacı Rauf Efendi’nin babası, Rauf Efendi’yi Şem’iye Medresesi’ne okumak üzere tahsile yollar ve Rauf Efendi bu medreseden mezun olur.

Şeyhzâde Müderris Halid-i Yekta, Rüşdiye’yi bitirdikten sonra Aşudu Köyünde Müftü Ömer Şem’i Efendi’den Arapça sarf, nahiv dersleri almıştır.
Ömer Şem’i Efendi, müftülük ve müderrislik ile meşgul iken bir taraftan da Kur’ân yazımı ve tercüme faaliyetlerinde bulunur. Kendi el yazısı ile 1878 Nisanında tamamlamış olduğu bir Kur’ân- Kerim, ailesinin elinde olduğu gibi, Şeyh Hamid-i Veli Kütüphanesi’nde de, “Kitab-ı Şerh-i Bahâristân-ı Hazret-i Molla Câmi, Tercüme-i Molla Şem’i” adlı bir kitabının bulunması, onun tercüme faaliyetlerinde bulunduğunu da göstermektedir.

İlginizi Çekebilir  Ali İhsan Dede Türbesi

Mezar taşı kitabesinde latince olarak “Müftü Ömer Şem’i Efendi Fâtiha D. 1815 – Ö. 1893” kayıtları bulunmaktadır. Kabri, Aşudu (Günpınar) köyü mezarlığının yol üstünde kalan kuzey tarafında ve yol kenarına yakın bir yerdedir. Kendisine ait olan evi de bu mezarlığın güney doğusunda ve yine yol üstünde bulunmaktadır. Evin batı tarafında bulunan yıkıntının ise onun medresesi olduğu söylenir.

Ömer Şem’i Efendi’nin oğlu ve Aşudu Büyük Camii İmamı Abdulkadir Efendi ile Abdulkadir Efendi’nin oğulları İmam Sıdkı Işık (1890-1956) ve Mehmet Tahir Baykal (1895 -1983)’ın kabirleri de Ömer Şem’i Efendi’nin kabrinin yanındadır.

Kaynak ; Malatya Evliyaları , Abdülhalim Durma